(ĐHVH) - Năm nay, theo nhiệm vụ được phân công, tôi lại dẫn đoàn sinh viên Khoa Văn hoá Du lịch Khoá 15 thực hiện chuyến học tập thực tế trên “Con đường di sản miền Trung” (từ 15/5/2010 đến 22/5/2010).  Hôm đoàn xuất phát trời rất đẹp, cơn mưa rào buổi sáng xua tan không khí nóng bức suốt mấy tuần vừa qua ở Hà Nội. Các em sinh viên háo hức trước một chuyến hành trình dài đầu tiên trong đời sinh viên của mình, tiếng í ới, cười đùa vang rộng trên sân trường trong một buổi sớm mai còn tĩnh lặng.

Trước giờ khởi hành chuyến thực tế dài ngày

5h30 phút ngày 28/5/2010 đoàn khởi hành với 4 chiếc xe 45 chỗ, màu hồng rất đẹp của hãng ABC. 155 sinh viên đã cất vang lời ca trước khi lên đường và cuộc hành trình theo dòng chảy văn hoá của đất nước bắt đầu. Mọi cảnh vật trong buổi sớm mai trôi qua khung cửa kính xe thật đẹp và mang đến nhiều cảm xúc. Nhiều em sinh viên ghé mắt qua cửa kính, nét mặt thoáng chút  mơ mộng như mới chợt phát hiện một điều gì đó thú vị quanh cuộc sống của mình; một số em khác tranh thủ tiếp tục giấc ngủ bị ngắt đoạn bởi chuyến đi. Hôm nay tôi cũng có một cảm giác thật thoải mái để bật lại mọi cung bậc cảm xúc của mình: các em rất trẻ trung, đáng yêu và mọi điều thật đẹp, thật tươi trẻ như lứa tuổi của các em.

Sinh viên thăm quan đền Bà Triệu

Gần trưa, đoàn đến điểm tham quan đầu tiên của chuyến hành trình: đền Bà Triệu, ngôi đền thờ vị nữ tướng anh dũng chống giặc Ngô xâm lược của xứ Thanh. Người có câu nói bất hủ thể hiện tinh thần yêu nước của mọi người dân Việt và đem lại sự tự hào cho chị em phụ nữ chúng tôi “Em chỉ muốn cưỡi gió, đạp sóng, chém cá kình lớn ở biển Đông, quét sạch bờ cõi, cứu dân ra khỏi cảnh chìm đắm, há lại bắt trước người đời cúi đầu, khom lưng làm tỳ thiếp kẻ khác, cam tâm phục dịch ở nhà ư”

Chiều 1h30 phút, sau khi ăn trưa đoàn tiếp tục khởi hành đến một điểm vô cùng ý nghĩa trong chuyến hành trình: Quê hương Chủ tịch Hồ Chí Minh – dâng hương báo công lên Bác.

Thăm quê hương Chủ tịch Hồ Chí Minh

Buổi đầu tiên với nhiều hoạt động ý nghĩa, cộng với cái tiếng nghiêm khắc của các anh công an trên tuyến đường miền Trung đã làm cho các bác tài xế nể sợ chạy rất đúng tốc độ nên đoàn đến Quảng Bình, nơi đoàn nghỉ đêm đầu tiên khá muộn. Cả đoàn nhanh chóng ăn bữa tối  rồi thầy trò thu xếp đi nghỉ sớm để lấy sức sáng mai tiếp tục cuộc hành trình với điểm đến đầy thú vị và có lẽ sẽ gây lại hưng phấn cho các cô cậu học trò sau một ngày mệt nhọc – di sản thiên nhiên thế giới Động Phong Nha.

Chẳng để cô giục, sáng sớm các em đã í ới gọi nhau đi khám phá bảy cái nhất của điểm tham quan này. Quả thật đúng như những gì được phong tặng, mỗi lần đến du khách sẽ được khám phá và cảm nhận rõ hơn giá trị của hệ thống hang động này. Tôi có dịp đến đây khá nhiều lần, nhưng không lần nào mà thấy sự thú vị/ yêu thích bị giảm đi. Nước sông Son vẫn lúc đỏ vào trời mưa, trong xanh ngày nắng; vẫn những tấm áo bạc màu và nét mặt lam lũ của những người chèo đò/ lái thuyền với chất giọng miền trong khó nghe, khó đoán về cảm xúc; tiếng tí tách của những giọt nước đọng trên nhũ đá rơi đều đều xuống lòng động rộng lớn lan trên mặt nước của dòng sông ngầm; vẫn những hình ảnh kỳ ảo của các hoa đá và tiếng cười nói rộn rã của mọi du khách. Với trách nhiệm của những người thầy, chúng tôi giới thiệu cho các em những giá trị mang tầm quốc tế của điểm tham quan, các em rất lắng nghe nhưng cũng thể hiện tâm trạng của mình dưới góc độ du khách đó là khi thầy cô vừa cho phép tự do tất cả đã nhào đi chụp ảnh và khám phá điểm theo cách riêng của mình.

Sinh viên được các thầy cô giới thiệu về điểm thăm quan

Đầu giờ chiều, đoàn lại lên đường đến với cố đô Huế - di sản văn hoá lớn của thế giới và Việt Nam. Đây cũng là điểm mà các sinh viên ngành Văn hoá Du lịch phải tiếp cận rất nhiều trong các môn học tại trường. Các em có 2 ngày ở lại Huế để tìm hiểu, khám phá, đây là thời gian nghỉ lại ở một địa phương trên tuyến hành trình nhiều nhất. Nhưng với 143 năm tồn tại của triều đại nhà Nguyễn (1802 – 1945), với hàng trăm các di tích còn lại trên vùng đất Cố Đô thì hai ngày cũng chỉ giúp các em nhận diện được một vài nét chấm phá nào đó trong những giá trị lịch sử, văn hoá, nghệ thuật qua những dấu hiệu vật chất còn lại của triều đại phong kiến Việt Nam cuối cùng này .

Thăm khu di tích tại Huế

Đúng là miền Trung nắng lửa mưa dầu, mấy ngày đoàn đến miền Trung trời nắng dữ dội, đoàn ghé lại bãi biển Lăng Cô để nghỉ ngơi, tắm biển trước khi tiếp tục đến với thành phố Đà Nẵng và xứ Quảng. Đứng trước biển giữa cái nắng gió của miền Trung mới cảm nhận hết sự dữ dằn của khí hậu vùng đất này. Đây là nơi hứng chịu những cơn gió lốc tụ trên biển Đông, những luồng gió Tây mang hơi nóng lục địa ồ ạt thổi, sự khô rát của không khí thiếu độ ẩm làm cho con người như chai cứng. Các em sinh viên vui đùa, giỡn với sóng biển nhưng nét mặt lại nhăn lại suýt xoa vì nắng gió miền Trung, tiếng các em nói với nhau “làn da trắng của tớ bay hết rồi”, tôi có cảm giác vui lây với cái tiếc đó của các em.

Trải tiếp đoạn đường, đoàn tạm dừng chuyến hành trình trong ngày của mình tại thị xã cổ kính – di sản văn hoá thế giới Hội An. Nơi mà tôi rất muốn được sống ở đó. Một không gian thẫm đẫm chất văn hoá xứ Quảng trong cuộc sống hiện đại với những mái ngói lô xô của những ngôi nhà cổ, những chiếc đèn lồng rực rỡ về đêm, không gian trầm màu thời gian trong những ngôi nhà; những gánh hàng rong trên chiếc lưng cong của những mế già, tiếng rao đêm, tiếng nói mà người xứ lạ không thể luận ra và đặc biệt là hình ảnh những vị khách nước ngoài cười nói, tay trong tay dạo bước trên những con đường của khu phố.

Sinh viên được thăm quan khu phố cổ Hội An

Hoà vào không gian đó một ngày, đêm, đoàn lại tiếp tục lên đường thăm khu đền tháp kỳ vĩ của người Chăm - khu thánh địa Mỹ Sơn, một di sản văn hoá thế giới nữa của đất Việt, nơi vẫn còn nhiều bí ẩn mà các nhà khoa học trong và ngoài nước phải tiếp tục nghiên cứu, giải đáp. Nơi này có quá nhiều điều để bộc lộ cảm xúc – nhưng đó là cảm xúc thiêng hoá không thể bày ra một cách giản đơn được.

Thăm quan thánh địa Mỹ Sơn

Các điểm chính trong chuyến đi đã qua, 5 ngày tiến vào miền Trung đã hoàn tất, đoàn lại trải ngược đến với những địa phương mà đoàn chưa kịp dừng chân trên cung đường “Trung tiến”. Với tư cách là những người thiết kế một chương trình du lịch học tập đạt hiệu ứng giúp các sinh viên trải nghiệm đời sống, công việc thực tế của những người làm nghề sau này; một chương trình có ý nghĩa về đời sống tinh thần và tư tưởng cho bản thân mỗi sinh viên, chúng tôi đã cố gắng để thực hiện được những điều đó.

Khu di tích địa đạo Vịnh Mốc

Điểm dừng đầu tiên trong chuyến hành trình ngược ra Bắc là vùng đất Quảng Trị anh hùng với thành cổ Quảng Trị, sông Bến Hải, cầu Hiền Lương, địa đạo Vịnh Mốc... và bãi biển Cửa Tùng đầy chất thơ. Thầy trò chúng tôi được nghỉ lại một khách sạn của người bạn trên bãi biển Cửa Tùng để hóng gió biển Đông. Khu nghỉ này vẫn còn hoang sơ nhiều so với những giá trị mà nó chứa đựng, đó là điều thật đáng tiếc. Trước khi đi, tôi  đã trao đổi với anh bạn người Quảng Trị “Đến Quảng Trị, anh nhất định phải giúp em tổ chức một cuộc giao lưu với người dân quê anh” để ôn lại một thời hào hùng trên mảnh đất này, để các em sinh viên có những hoạt động sôi nổi nhưng đầy ý nghĩa. Nhưng khu du lịch Cửa Tùng, nơi diễn ra cuộc giao lưu vẫn là khu quân sự thời bình nên các hoạt động diễn ra phải trong khuôn khổ cho phép của chính quyền và đồn biên phòng 204 ở đây. Tôi đành phải thu hẹp lại quy mô của buổi giao lưu và mời các anh đồn biên phòng 204, đại diện chính quyền xã Vĩnh Linh tham dự. Cuộc giao lưu diễn ra trong không khí đầm ấm, vui tươi đầy chất sinh viên. Dẫn chương trình là anh giám đốc khách sạn, anh bạn tôi người Quảng Trị chính gốc. Các đại biểu tham gia biểu diễn các tiết mục văn nghệ rất nhiệt tình. Thầy trò sinh viên của Khoa Văn hoá Du lịch nắm tay các chiến sĩ biên phòng của đồn 204 và cán bộ nhân viên của khu nghỉ cùng nhau hát vang, nhảy múa quanh đống lửa. 12h cuộc giao lưu mới kết thúc với bài phát biểu đầy chất lửa của đồng chí đồn trưởng biên phòng Nguyễn Hữu Ánh.

Đêm lửa trại giao lưu tại khu du lịch Cửa Tùng

Thầy và trò cùng giao lưu vui vẻ bên lửa trại

Qua một đêm đầy ý nghĩa, sáng đoàn lại tiếp tục khởi hành ra Bắc. Sự mệt mỏi của các em tôi cảm nhận hầu như không có bởi sự sắp xếp hợp lý, mang tính chuyên môn cao trong thực hiện chương trình. Các em tiếp tục được nghỉ ngơi sau khi đã học tập vất vả tại các điểm, bãi biển Thiên Cầm là điểm đến tiếp theo.

Đây là bãi biển đẹp của tỉnh Hà Tĩnh, nơi chúng tôi sắp xếp cho các em thư giãn và tổ chức buổi lễ tổng kết chuyến đi. Buổi tổng kết này tôi giao cho các em tự tổ chức. Tối đến, trong không gian lộng gió biển và khung cảnh rất đẹp của khuôn viên xanh, đầy ánh đèn màu trong khách sạn, các em sinh viên Khoa Văn hoá Du lịch khoá 15 đã đem đến những điều bất ngờ cho buổi lễ tổng kết. Sau những cảm nghĩ, đánh giá về chuyến đi của đại diện các lớp và lời nhận xét đánh giá của tôi với tư cách trưởng đoàn, của các thầy cô giáo đi theo đoàn là chương trình biểu diễn của 3 lớp trong khối. Các em đã đem đến những ý tưởng sáng tạo cuả mình và kỹ năng của nhân viên du lịch để xây dựng và thực hiện các tiết mục. Cả bãi biển Thiên Cầm được đánh thức bởi tiếng hát và tiếng cười của các em. Hàng trăm du khách và người dân đến xem các em biểu diễn. Tiết mục “Cuộc thi Nam hậu” của chương trình đã để lại những ấn tượng và nụ cười sảng khoái cho tất cả những ai tham dự buổi tổng kết này.

Cuộc thi Nam Hậu đặc sắc

Phần thưởng cho các đội tham gia giao lưu

Ngày hôm sau, trước khi đến điểm dừng Hà Nội, đoàn ghé thăm khu di tích lịch sử Ngã Ba Đồng Lộc thuộc huyện Can Lộc – Hà Tĩnh, một mốc son chói lọi trên tuyến đường Hồ Chí Minh lịch sử trong cuộc chiến tranh chống Mỹ vĩ đại của dân tộc. Những giọt nước mắt lại lăn dài trên gương mặt của các em. Chủ nghĩa anh hùng bất diệt của dân tộc được các em cảm nhận sâu sắc khi đến các điểm di tích lịch sử cách mạng trong chuyến đi này như nghĩa trang liệt sỹ Trường Sơn, thành cổ Quảng Trị, địa đạo Vịnh Mốc, Ngã ba Đồng Lộc. Tôi cũng khóc trước sự hy sinh anh hùng của những người con gái đất Việt trẻ tuổi mỗi lần đến đây; tôi cũng cảm thấy lòng tự hào dân tộc trào dâng như các em và lại khẳng định một chuyến đi thật ý nghĩa hơn nhiều những trang sách để dạy cho các em về tinh thần yêu nước, yêu dân tộc, biết hy sinh và chia sẻ vì đồng loại...

Thắp hương tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ Trường Sơn

Thăm quan khu di tích Ngã ba Đồng Lộc

Cả đoàn im lặng khi đã lên xe một lúc lâu vì dư âm còn đọng lại của buổi học ý nghĩa tại di tích Ngã Ba Đồng Lộc. Trước cảm xúc của các em, tôi tiếp tục mời các em trong chiếc xe mà tôi ngồi phát biểu những cảm nghĩ của mình về chuyến đi. Không bị giới hạn, các em tranh nhau nói “Thật là một chuyến đi ý nghĩa và tuyệt vời cô ạ. Chúng em muốn lại được tiếp tục lên đường đến các vùng đất của Tổ quốc để được trải nghiệm, khám phá trong đó có cả sự khám phá, rèn luyện chính bản thân mình cô ạ”.

Tập thể thầy và trò Khoa Văn hoá Du lịch tham gia chuyến thực tế

Tôi xin phép dùng câu nói của các em thay cho lời kết bài viết về những cảm xúc, suy nghĩ của mình về chuyến học tập thực tế của thầy trò Khoa Văn hoá Du lịch chúng tôi.

Bài: ThS. Bùi Thanh Thuỷ

Ảnh: Nguyễn Anh Cường, Bùi Thanh Thuỷ