TP- Kế hoạch tổ chức kỳ thi quốc gia thống nhất của Nga được thí điểm hơn 5 năm nay đang có nguy cơ bị phá sản... Không chỉ các em học sinh phổ thông, các bậc phụ huynh mà cả những nhà quản lý giáo dục cũng phản đối hình thức thi này.

Một giờ học ở Nga

Một kỳ thi nghiêm túc

Ngày 16/5 năm nay, 1,9 triệu học sinh lớp 11 ở Nga bước vào kỳ thi tốt nghiệp phổ thông theo hình thức đề thi quốc gia thống nhất.

Năm nay là năm đầu tiên CHLB Nga tổ chức kỳ thi tốt nghiệp THPT một cách nghiêm túc nhất. Ngay từ những khâu chuẩn bị đến lúc tiến hành thi, các nhân viên cảnh sát đã phải huy động tối đa để làm công tác bảo vệ.

Trước khi vào phòng thi, các thí sinh cũng phải tuân thủ nguyên tắc kiểm tra nghiêm ngặt. Hai giám thị chịu trách nhiệm giám sát 15 thí sinh trong một phòng thi. Những giáo viên dạy môn đang thi không được phép vào phòng thi.

Đề của mỗi môn thi được xây dựng theo 3 phần tương ứng với 3 loại câu hỏi hay bài tập. Phần A - giải câu hỏi trắc nghiệm với 4 phương án trả lời; Phần B - Lời giải tự do nhưng hết sức ngắn gọn. Phần C được đánh giá là phần sáng tạo bằng những câu trả lời mở ở thể sáng tác hoặc nghị luận, có thể giải hay chứng minh bài tập. Phần A và B được chấm bằng máy tính, còn phần C do hai người chấm độc lập.

Điều làm người ta hết sức quan tâm là các trường ĐH, trong đó có ĐH Tổng hợp Quốc gia Matxcơva cam kết lấy kết quả của TS tham dự kỳ thi quốc gia thống nhất để xét vào trường. Như vậy, kỳ thi quốc gia thống nhất có thể được gọi là “2 trong 1”.

Năm nay các thí sinh tham dự kỳ thi quốc gia thống nhất vẫn được “cộng thêm một điểm” cho những môn như Tiếng Nga, Văn học, Toán học. Điều ấy đồng nghĩa với việc, nếu TS bị điểm 2 (điểm liệt) thì sẽ được nâng lên điểm 3 (điểm trung bình) - Nga chấm bài thi theo thang 5 điểm.

Nhưng nếu TS có 2 môn bị điểm liệt thì sẽ không được cấp bằng tốt nghiệp mà chỉ được cấp giấy chứng nhận để sau khi học xong chương trình THPT, họ có “thẻ thông hành” đi làm việc hoặc vào học ở các trường trung cấp, trường nghề.

Thần dược hay tai họa?

Kết quả thi quốc gia thống nhất năm nay làm dư luận xã hội thật sự choáng váng: Môn Tiếng Nga có 11,2% thí sinh bị điểm 2; Môn Toán có 23,5% thí sinh bị điểm 2. Nếu tính cả 6-13% thí sinh nhận được điểm cộng từ các môn khác thì có đến 52% TS không được nhận bằng tốt nghiệp phổ thông.

Về đề thi, nhất là đề thi Toán bị phê phán rằng chưa phải là thước đo kiến thức của học sinh. Cả 5 học sinh đoạt huy chương vàng trong kỳ thi Olympic Toán quốc tế của Matxcơva không đạt được 100 điểm của đề thi môn Toán.

Tương tự như vậy, trong số 17 học sinh đoạt Huy chương Bạc có 1 em và trong số 96 học sinh đoạt Huy chương Đồng có 4 em giải được trọn vẹn đề thi. Người ta làm cuộc phỏng vấn 300 giáo viên hàng đầu ở Matxcơva thì có 3/4 cho rằng, đề thi năm nay chỉ để kiểm tra những sự kiện hay công thức mà không kiểm tra phương pháp tư duy. Phần lớn giáo viên cho rằng, nội dung đề thi không tương ứng với chương trình phổ thông.

Đây là kỳ thi có nhiều tai tiếng nhất trong lịch sử thi cử ở Nga. Học sinh ở Kemerovo không chấp nhận hình thức thi quốc gia thống nhất. Các em thu thập được mấy nghìn chữ ký và gửi đơn kiện lên tòa án. Tại các vùng khác ở Nga cũng gặp những chuyện tương tự như vậy.

Cuộc hội thảo Kỳ thi quốc gia thống nhất: Thần dược hay tai họa được tổ chức tại Duma quốc gia đã thừa nhận rằng việc tổ chức kỳ thi quốc gia thống nhất như phương pháp tuyển chọn duy nhất cho các kỳ thi tốt nghiệp hay vào ĐH đã gây ra nhiều tai tiếng không chỉ trong ngành giáo dục mà còn trong toàn xã hội.

Chủ tịch Thượng viện Nga S.Mironov đề nghị Ủy ban Luật pháp Duma xem xét lại quyết định tiến hành kỳ thi quốc gia thống nhất vào năm 2009. Sau khi nhận được 20 ngàn đơn kiện về kết quả của kỳ thi quốc gia thống nhất, ông S.Mironov cho rằng: “Chúng ta đã quá vội vàng! Cần phải xem lại chuyện này, nhất là chính sách giáo dục của nhà nước về giáo dục phổ thông”.

Ông S.Mironov nhấn mạnh rằng việc tiến hành kỳ thi quốc gia thống nhất đã phá vỡ hệ thống giáo dục phổ thông ở Nga, một hệ thống giáo dục dựa vào “lĩnh hội kiến thức” chứ không phải chỉ “luyện theo những câu hỏi’. “Kỳ thi quốc gia thống nhất không bao giờ có thể tìm được những Lomonosov” - Ông S.Mironov khẳng định.

Kỳ thi quốc gia thống nhất được tiến hành thí điểm 5-6 năm nay ở các vùng khác nhau trên toàn lãnh thổ Nga. Nếu không có gì thay đổi, năm 2009, kỳ thi sẽ được “luật hóa” và trở thành hình thức thi cử duy nhất ở đất nước này.

Trở lại thi như cũ? Các nhà quản lý khẳng định rằng, đó là điều không thể. Tiến lên phía trước, theo hình thức thi quốc gia thống nhất lại gặp không ít khó khăn. Thật là tiến thoái lưỡng nan.  

Anh Phương
Theo Khoa học